Adana’ya hızlı tren geliyor. Yıllardır beklenen, kentin ulaşım geleceği açısından büyük önem taşıyan dev yatırımın rayları döşeniyor. Milyonlarca liralık yatırım, Adana’nın ulaşım haritasını değiştirmeye hazırlanıyor. Ama gelin görün ki. Rayların yanında başka bir görüntü yükseliyor: Çöp tepeleri! İnsanın içi acıyor. Bir tarafta Türkiye’nin ulaşım altyapısını modernleştirecek çağdaş bir demiryolu projesi, diğer tarafta aynı projenin hemen yanı başında kaderine terk edilmiş atıklar. Eski buzdolapları, klimalar, mobilyalar, plastikler, straforlar ve parçalanmış ev eşyaları. Toprağın üzerine bırakılmış. Rüzgâr estikçe savruluyor, çevreye dağılıyor. Burası şantiye mi, çöplük mü? İşte asıl sorulması gereken soru bu! Sıfır Atık konuşulurken sıfır denetim olmaz! Geçtiğimiz günlerde Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş’ın çevre konusunda yaptığı açıklamalar hâlâ kulaklarımızda. Ağırbaş, çevreyi kirletenlere uygulanan cezaların caydırıcılığının artırılması gerektiğine dikkat çekerek, çevre suçlarında hapis cezasının da gündeme alınması gerektiğini söyledi. Çok doğru. Çünkü çevre, yalnızca bugünün meselesi değildir. Bugün toprağa bıraktığınız plastik, yarının çocuğuna mirastır. Bugün gelişigüzel attığınız kimyasal içerikli atık, yarının havasına, suyuna, toprağına karışabilir.Bugün “Ne olacak canım?” diyerek görmezden geldiğiniz bir çöp yığını, yarın büyük bir çevre sorununa dönüşebilir. Hızlı tren çağın projesi, çevresi de çağın anlayışını hak ediyor Adana’nın hızlı trene ihtiyacı var. Adana’nın modern ulaşım sistemlerine ihtiyacı var. Ama Adana’nın aynı zamanda temiz bir çevreye ihtiyacı var. Bir şehrin gelişmişliği yalnızca kaç kilometre ray döşediğiyle ölçülmez. O rayların çevresine nasıl baktığıyla da ölçülür. Eğer bir inşaat sahasının hemen yanında hurdacılar, sokak toplayıcıları ya da başkaları tarafından kontrolsüz şekilde atık bırakılabiliyorsa burada sadece çevre kirliliğini değil, denetim sorununu da konuşmamız gerekir. Kim bırakıyor? Kim izin veriyor? Kim görmüyor? Daha önemlisi; Kim temizleyecek? Bu soruların cevabı kamuoyuna verilmelidir. Çöpün bahanesi, çevrenin mazereti olmaz Kimse “Burası zaten inşaat alanı” diyerek bu görüntüyü normalleştirmemeli. İnşaat alanı olmak, çevre mevzuatının dışında kalmak anlamına gelmez. Tam tersine, böylesine büyük projelerde çevresel denetimin daha sıkı olması gerekir. Çünkü hızlı tren yalnızca insanları bir yerden başka bir yere taşımayacak. Adana’nın geleceğine de bir iz bırakacak. Biz o geleceğin çöp tepeleriyle değil, yeşille, temizlikle, düzenle ve çağdaş şehircilik anlayışıyla anılmasını istiyoruz. Yetkililere küçük değil, büyük bir çağrı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü… Yerel yönetimler. Sıfır Atık konusunda görev yapan tüm kurumlar. Ve hızlı tren projesinin sorumluları. Lütfen bu alana bir kez daha bakın. Fotoğraflara bakın. Toprağın üzerindeki atıkları görün. Ve sonra şu soruyu kendinize sorun: “Biz Adana’ya hızlı tren mi yapıyoruz, yoksa hızlı trenin yanında yeni bir çöplük mü oluşturuyoruz?” Temizlemek yetmez. Temizledikten sonra yeniden kirletilmesini de önlemek gerekir. Kamera mı? Güvenlik mi? Fiziki önlem mi? Denetim mi? Hangisi gerekiyorsa yapılmalı. Çünkü çevreyi korumak, yalnızca ceza yazmakla değil, kirletmeye cesaret edilemeyecek bir düzen kurmakla mümkündür. Adana hızlı treni bekliyor. Rayların üzerinde geleceğe doğru yol almak istiyor. Ama biz istiyoruz ki o trenin penceresinden dışarı bakan çocuklarımız, çöp tepelerini değil; temiz bir Adana’yı görsün. Çünkü hızlı tren modernliğin simgesiyse, temiz çevre de medeniyetin aynasıdır. Raylar geleceğe gidiyor olabilir. Ama çevremiz bugün elimizden kayıyorsa, geleceğe hangi yüzle bakacağız? İşte mesele tam da budur dostlar.